Hoofdstuk II Artikel 9
Artikel 9 · Verwerking van bijzondere categorieën van persoonsgegevens
Geconsolideerde versie van 4 mei 2016: de tekst met de rectificaties verwerkt. Alle versies · De oorspronkelijke tekst in de Reader
Onderdeel van: Toestemming, Bijzondere categorieën van persoonsgegevens
In het kortSamenvatting van Eureka
Verwerking van persoonsgegevens waaruit ras of etnische afkomst, politieke opvattingen, religieuze of levensbeschouwelijke overtuigingen of het lidmaatschap van een vakbond blijken, en van genetische gegevens, biometrische gegevens met het oog op de unieke identificatie van een persoon, en gegevens over gezondheid, seksueel gedrag of seksuele gerichtheid is verboden.
Lid 2 heft dit verbod in tien gevallen op:
- a) uitdrukkelijke toestemming, tenzij Unierecht of lidstatelijk recht die uitsluit;
- b) arbeidsrecht en socialezekerheids- en socialebeschermingsrecht, voor zover toegestaan bij wet of bij een collectieve overeenkomst met waarborgen;
- c) vitale belangen wanneer de betrokkene fysiek of juridisch niet in staat is zijn toestemming te geven;
- d) bepaalde instanties zonder winstoogmerk, voor hun leden en vaste contacten;
- e) gegevens die kennelijk door de betrokkene openbaar zijn gemaakt;
- f) rechtsvorderingen en gerechten die handelen in het kader van hun rechtsprekende taken;
- g) zwaarwegend algemeen belang;
- h) geneeskunde en gezondheidszorg of sociale zorg;
- i) volksgezondheid; en
- j) archivering, onderzoek of statistiek.
De gevallen g) tot en met j) berusten elk op Unierecht of lidstatelijk recht met waarborgen (voor geneeskunde en zorg ook op een overeenkomst met een gezondheidswerker).
De lidstaten kunnen bijkomende voorwaarden, waaronder beperkingen, handhaven of invoeren voor genetische gegevens, biometrische gegevens of gegevens over gezondheid.
De tekst van artikel 9geconsolideerde versie van 4 mei 2016
Artikel 9
Verwerking van bijzondere categorieën van persoonsgegevens
Lid 1 is niet van toepassing wanneer aan een van de onderstaande voorwaarden is voldaan:
de betrokkene heeft uitdrukkelijke toestemming gegeven voor de verwerking van die persoonsgegevens voor een of meer welbepaalde doeleinden, behalve indien in Unierecht of lidstatelijk recht is bepaald dat het in lid 1 genoemde verbod niet door de betrokkene kan worden opgeheven;
de verwerking is noodzakelijk met het oog op de uitvoering van verplichtingen en de uitoefening van specifieke rechten van de verwerkingsverantwoordelijke of de betrokkene op het gebied van het arbeidsrecht en het socialezekerheids- en socialebeschermingsrecht, voor zover zulks is toegestaan bij Unierecht of lidstatelijk recht of bij een collectieve overeenkomst op grond van lidstatelijk recht die passende waarborgen voor de grondrechten en de fundamentele belangen van de betrokkene biedt;
de verwerking is noodzakelijk ter bescherming van de vitale belangen van de betrokkene of van een andere natuurlijke persoon indien de betrokkene fysiek of juridisch niet in staat is zijn toestemming te geven;
de verwerking wordt verricht door een stichting, een vereniging of een andere instantie zonder winstoogmerk die op politiek, levensbeschouwelijk, godsdienstig of vakbondsgebied werkzaam is, in het kader van haar gerechtvaardigde activiteiten en met passende waarborgen, mits de verwerking uitsluitend betrekking heeft op de leden of de voormalige leden van de instantie of op personen die in verband met haar doeleinden regelmatig contact met haar onderhouden, en de persoonsgegevens niet zonder de toestemming van de betrokkenen buiten die instantie worden verstrekt;
de verwerking heeft betrekking op persoonsgegevens die kennelijk door de betrokkene openbaar zijn gemaakt;
de verwerking is noodzakelijk voor de instelling, uitoefening of verdediging van een rechtsvordering of wanneer gerechten handelen in het kader van hun rechtsprekende taken;
de verwerking is noodzakelijk om redenen van zwaarwegend algemeen belang, op grond van Unierecht of lidstatelijk recht, waarbij de evenredigheid met het nagestreefde doel wordt gewaarborgd, de wezenlijke inhoud van het recht op bescherming van persoonsgegevens wordt geëerbiedigd en passende en specifieke maatregelen worden getroffen ter bescherming van de grondrechten en de fundamentele belangen van de betrokkene;
de verwerking is noodzakelijk voor doeleinden van preventieve of arbeidsgeneeskunde, voor de beoordeling van de arbeidsgeschiktheid van de werknemer, medische diagnosen, het verstrekken van gezondheidszorg of sociale diensten of behandelingen dan wel het beheren van gezondheidszorgstelsels en -diensten of sociale stelsels en diensten, op grond van Unierecht of lidstatelijk recht, of uit hoofde van een overeenkomst met een gezondheidswerker en behoudens de in lid 3 genoemde voorwaarden en waarborgen;
de verwerking is noodzakelijk om redenen van algemeen belang op het gebied van de volksgezondheid, zoals bescherming tegen ernstige grensoverschrijdende gevaren voor de gezondheid of het waarborgen van hoge normen inzake kwaliteit en veiligheid van de gezondheidszorg en van geneesmiddelen of medische hulpmiddelen, op grond van Unierecht of lidstatelijk recht waarin passende en specifieke maatregelen zijn opgenomen ter bescherming van de rechten en vrijheden van de betrokkene, met name van het beroepsgeheim;
de verwerking is noodzakelijk met het oog op archivering in het algemeen belang, wetenschappelijk of historisch onderzoek of statistische doeleinden overeenkomstig artikel 89, lid 1, op grond van Unierecht of lidstatelijk recht, waarbij de evenredigheid met het nagestreefde doel wordt gewaarborgd, de wezenlijke inhoud van het recht op bescherming van persoonsgegevens wordt geëerbiedigd en passende en specifieke maatregelen worden getroffen ter bescherming van de grondrechten en de belangen van de betrokkene.
Overwegingen die dit artikel toelichten
- Overweging 51 Persoonsgegevens die door hun aard bijzonder gevoelig zijn wat betreft de grondrechten en fundamentele…
- Overweging 52 Van het verbod op de verwerking van bijzondere categorieën van persoonsgegevens moet ook kunnen worden…
- Overweging 53 Bijzondere categorieën van persoonsgegevens waarvoor betere bescherming is vereist, mogen alleen voor…
- Overweging 54 Het kan om redenen van algemeen belang op het gebied van de volksgezondheid nodig zijn om bijzondere…
- Overweging 55 Bovendien vindt de verwerking van persoonsgegevens door overheidsinstanties ter verwezenlijking van in het…
- Overweging 56 Als het bij verkiezingsactiviteiten voor de goede werking van de democratie in een lidstaat vereist is dat…
Hier gebruikte begrippen die deze handeling definieert
de betrokkene
„persoonsgegevens” : alle informatie over een geïdentificeerde of identificeerbare natuurlijke persoon („de betrokkene”); als identificeerbaar wordt beschouwd een natuurlijke persoon die direct of indirect kan worden geïdentificeerd, met name aan de hand van een identificator zoals een naam, een identificatienummer, locatiegegevens, een online identificator of van een of meer elementen die kenmerkend zijn voor de fysieke, fysiologische, genetische, psychische, economische, culturele of sociale identiteit van die natuurlijke persoon;
Article 4, point (1)
persoonsgegevens
„persoonsgegevens” : alle informatie over een geïdentificeerde of identificeerbare natuurlijke persoon („de betrokkene”); als identificeerbaar wordt beschouwd een natuurlijke persoon die direct of indirect kan worden geïdentificeerd, met name aan de hand van een identificator zoals een naam, een identificatienummer, locatiegegevens, een online identificator of van een of meer elementen die kenmerkend zijn voor de fysieke, fysiologische, genetische, psychische, economische, culturele of sociale identiteit van die natuurlijke persoon;
Article 4, point (1)
verwerking
„verwerking” : een bewerking of een geheel van bewerkingen met betrekking tot persoonsgegevens of een geheel van persoonsgegevens, al dan niet uitgevoerd via geautomatiseerde procedés, zoals het verzamelen, vastleggen, ordenen, structureren, opslaan, bijwerken of wijzigen, opvragen, raadplegen, gebruiken, verstrekken door middel van doorzending, verspreiden of op andere wijze ter beschikking stellen, aligneren of combineren, afschermen, wissen of vernietigen van gegevens;
Article 4, point (2)
verwerkingsverantwoordelijke
„verwerkingsverantwoordelijke” : een natuurlijke persoon of rechtspersoon, een overheidsinstantie, een dienst of een ander orgaan die/dat, alleen of samen met anderen, het doel van en de middelen voor de verwerking van persoonsgegevens vaststelt; wanneer de doelstellingen van en de middelen voor deze verwerking in het Unierecht of het lidstatelijke recht worden vastgesteld, kan daarin worden bepaald wie de verwerkingsverantwoordelijke is of volgens welke criteria deze wordt aangewezen;
Article 4, point (7)
toestemming
„toestemming” van de betrokkene : elke vrije, specifieke, geïnformeerde en ondubbelzinnige wilsuiting waarmee de betrokkene door middel van een verklaring of een ondubbelzinnige actieve handeling een hem betreffende verwerking van persoonsgegevens aanvaardt;
Article 4, point (11)
genetische gegevens
„genetische gegevens” : persoonsgegevens die verband houden met de overgeërfde of verworven genetische kenmerken van een natuurlijke persoon die unieke informatie verschaffen over de fysiologie of de gezondheid van die natuurlijke persoon en die met name voortkomen uit een analyse van een biologisch monster van die natuurlijke persoon;
Article 4, point (13)
biometrische gegevens
„biometrische gegevens” : persoonsgegevens die het resultaat zijn van een specifieke technische verwerking met betrekking tot de fysieke, fysiologische of gedragsgerelateerde kenmerken van een natuurlijke persoon op grond waarvan eenduidige identificatie van die natuurlijke persoon mogelijk is of wordt bevestigd, zoals gezichtsafbeeldingen of vingerafdrukgegevens;
Article 4, point (14)
gegevens over gezondheid
„gegevens over gezondheid” : persoonsgegevens die verband houden met de fysieke of mentale gezondheid van een natuurlijke persoon, waaronder gegevens over verleende gezondheidsdiensten waarmee informatie over zijn gezondheidstoestand wordt gegeven;
Article 4, point (15)